Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Katar merkezli Al Jazeera Arapça televizyon kanalına gündeme ait değerlendirmede bulundu.
“ARKASINDA ÇOK BÜYÜK EMEK VAR, ÇALIŞMA VAR, GAYRET VAR”
Gazze barış sürecinde gelinen basamağa kolay gelinmediğini belirten Fidan şunları söz etti:
“Arkasında çok büyük emek var, çalışma var, uğraş var. Aslında büyük bir hüzün var. Yalnızca İslam dünyasının, Arap dünyasının değil, bütün insanlığın. Bu sivillerin, günahsızların, bayanların, çocukların, herkesin gözü önünde 2 yıl boyunca öldürülmesi, 70 bin kişinin şehit olması, on binlerce kişinin yaralanması, kaybolması alışılmış ki insanlık vicdanında çok önemli bir yara bırakıyor.”
“İSRAİL HER GÜN FİLİSTİNLİ ÖLDÜRMEYE, ŞEHİT ETMEYE DEVAM EDİYOR”
Fidan, gelinen basamakta istenen her şeyin gerçekleşemediğine işaret ederek, şunları kaydetti:
“İnsani yardımlar aşikâr ölçü gidiyor lakin giriş-çıkışlar tekrar sorun. Barış planında öngörülen hususlar çok fazla uygulanmıyor ve maalesef İsrail her gün Filistinli öldürmeye, şehit etmeye devam ediyor. Lakin buna karşın bir evvelki savaşın şiddetine, kıyımın şiddetine baktığınız vakit şimdiki hali sahiden insanlara bir nefes verir nitelikte olduğu için desteklediğimiz bir hal. Devam etmesi lazım. Daha ileriye götürülmesi lazım.”
Barış planının ikinci evresinde da atılması gereken adımlar olduğuna dikkati çeken Fidan, “Birincisi, ikinci evre için Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Kurulu’ndan bir karar çıkartılması konusu vardı. Onunla ilgili çalışmalar bitti, karar çıktı. Artık o kararda öngörülen kimi hususlar var. Onların hayata geçmesi gerekiyor.” dedi.
“ÖZELLİKLE BARIŞ KONSEYİNİN OLUŞTURULMASI PROBLEMİ ÇOK ÖNEMLİ”
Fidan, büyük sorumluluğun ABD ve Lider Donald Trump’a düştüğünü vurgulayarak, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Bizim buradan büyük bir gayretimiz var. Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır, Ürdün herkes el birliğiyle, var gücüyle çalışıyor. Artık önümüzdeki günlerde bu mevzuda kimi adımların atılmasını bekliyoruz biz açıkçası. Bilhassa Barış Şurasının oluşturulması sorunu çok kıymetli. İdarenin Filistinlilere devredilmesi sıkıntısı, Hamas tarafından Filistinli bir teknik komiteye devredilmesi, o da kıymetli ve bir polis gücünün kurulması üzere çok bahis var.”
“TÜRKİYE HER TÜRLÜ SORUMLULUĞU ALMAYA HAZIR”
Uluslararası İstikrar Gücü’ne yönelik Fidan, “Cumhurbaşkanımızın (Recep Tayyip Erdoğan) siyasi iradesiyle Filistin sıkıntısının tahlilinde, barışın sağlanmasında her türlü sorumluluğu Türkiye almaya hazır. Bölgedeki kardeşlerimizle, memleketler arası paydaşlarla bu sorunda her türlü sorumluluğu üstlenmeye hazırız. Bu bahiste asker göndermek gerekiyorsa barış için onu da göndermeye varız.” diye konuştu.
Fidan, BM Güvenlik Kurulu kararlarının bölgedeki kimi aktörlerin görüşünün alınması konusunda bir kural ileri sürdüğünü tabir ederek, “Burada olağan Filistin tarafı var, İsrail tarafı var. Savaşın iki muhatabı olan taraf. Orada olağan İsraillilerin de bu noktada muhakkak bir mutabakat göstermesi lazım. Burada bu mutabakat ortaya çıkar mı çıkmaz mı bakıyoruz.” dedi.
“(ULUSLARARASI İSTİKRAR GÜCÜ) BİZİM BURADAKİ DURUŞUMUZ BELİRLİ, NET”
Fidan, İsrail’in, Türkiye’nin Memleketler arası İstikrar Gücü’nde yer almasını istemediğini belirterek, “Burada olağan İsrail tek başına bu planda kelam sahibi değil. Amerika ve öteki bölge ülkeleri ve kaideler ne gösterir onu bilemiyoruz. Bizim buradaki duruşumuz aşikâr, net. Başka güç gönderecek ülkelerin duruşu da belirli. İsrail’le de muhakkak bir müzakere noktasına Amerikalılar ulaşırsa bizim için ne ala. Ulaşmazlarsa kendilerinin bileceği bir iş.” tabirlerini kullandı.
“İsrail’in Memleketler arası İstikrar Gücü kapsamında temel amacının, Hamas’ın elindeki silahları almak” olduğu tarafındaki soru üzerine Fidan, her şeyin doğal bir süreç içerisinde ilerlemesini istediklerini belirtti. Fidan, şöyle devam etti:
“Hiçbir koşulun barış sürecini aslında bozacak, engelleyecek, rotasından çıkartacak bir dayatmaya dönüşmesini istemiyoruz. Biz şuna inanıyoruz, yani bu bölge ülkeleriyle de yaptığımız kıymetlendirme açıkçası. Barış süreci olağan rotasında devam ederse, yani insani yardımlar, insanların tekrar geri dönüşü, yerleşim, iktisat bunların hepsi olursa, İstikrar Gücü geldiği vakit sonda Filistinlileri ve İsraillileri ayırırsa ben bu hususun da sorun olacağını düşünmüyorum. Yani bu bahiste Hamas’la da yaptığımız görüşmeler ortada. Ancak bunun şimdiden barış muahedesini rotasından saptırmaya yönelik bir dayatmaymış üzere, olmazsa olmazmış üzere en baştan ortaya koymak daha sürecin başka kademelerini işletmeden, bu aslında biraz arka niyetli üzere geliyor bize.”
Fidan, muhakkak bir noktadan sonra Filistin emniyet güçlerinin, Gazze’nin güvenliği ile ilgili önlemler alması gerektiğine işaret ederek, “Belli bir noktadan sonra silahlı kümelerin olmaması lazım. Bunun için aslında memleketler arası sistem var, bunun için İstikrar Gücü, Barış Kurulu ve bizlerin olduğu sistemler var. Filistinliler kendilerini rahatta hissettikçe, inançta hissettikçe bu problemlerin çözüleceğine inanıyorum.” diye konuştu.
“İSRAİL’İ MAKSİMALİST TALEPLERİNDEN VAZGEÇİRMEK GEREKİYOR”
“İsrail’in kendisine yeni bir hudut bölgesi oluşturduğunu argüman etmesini” kıymetlendiren Fidan, “Maksimalist tutumların, taleplerin niyeti aşikardır. Yani burada belirli bir noktada siyaset ve müzakere tekniği de var açıkçası. Onu görüyoruz yani. Bu (İsrail Başbakanı Binyamin) Netanyahu’nun stratejilerinden biri.” tabirlerini kullandı.
Fidan, gerçek manada barış sürecinin hayata geçmesi için herkesin muhakkak bir anlayış göstermesi gerektiğini vurgulayarak, “Bu süreçte tekrar ediyorum. ABD’nin hali kıymetlidir. Onlarla da ağır temas içerisindeyiz. Yalnızca biz değil, Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır, Ürdün, ağır bir temasımız var. Yaptığımız temaslar sonucunda Amerikalıların bu bahiste daha anlayışlı, daha rasyonel, sürece uygun hareket ettiklerine şahitlik ediyoruz.” dedi.
ABD’nin büyük dayanak verdiğini vurgulayan Fidan, “Aslında (Trump’ın Özel Temsilcisi) Steve Witkoff’un ve arkadaşlarının bu hususta burada çok büyük bir gayreti ve rolü var. Sahiden çok büyük bir düzgün niyetle sıkıntıyı bitirmeye, sonlandırmaya çalışıyorlar. Burada gayretlere devam edeceğiz. Geri adım atmak yok.” diye konuştu.
“FİLİSTİNLİLERİN KENDİ VATANLARINDA KALMASI LAZIM”
Fidan, Gazze barış planının “bozguna uğraması” riskine ait soruya, “Bu risk, her vakit için var. Bu risk, her vakit için var lakin bunu düşünmek bile istemiyoruz, zira alternatifi daha büyük bir soykırım, yerlerinden edilme.” cevabını verdi.
Netanyahu’nun asıl maksadının, Gazze’deki Filistinlileri büsbütün Filistin’den göndermek, orayı Filistinsiz bir hale getirmek, Gazze toprağını ek bir İsrail toprağına dönüştürmek olduğunu belirten Fidan, “Batı Şeria’da da birebirini yaptığını görüyoruz. Filistinlilerin orada, kendi vatanlarında, kendi yurtlarında onurlu, inançlı, huzurlu bir halde kalmaya devam etmesi lazım. İki tarafın da birbirine ziyan vermesini engellemek için memleketler arası topluma düşen misyonda herkes rolünü oynamaya hazır. Burada İsrail’i maksimalist taleplerinden vazgeçirmek gerekiyor.” sözlerine yer verdi.
Fidan, ABD tarafının hem Gazze’de hem de Rusya-Ukrayna ortasında da arabuluculuk çalışmaları yaptığını belirterek, “Yakında bu hususta daha önemli, daha büyük adımların atılma çabasını de ben göreceğimize inanıyorum. Bu bahisteki temaslarımız da devam ediyor. Alanda günlük bayağı sıkıntılar çıkıyor, onları da koordine ediyor ilgili arkadaşlarımız. Bu hususta Amerikan idaresinin gelecek günlerde, haftalarda daha büyük bir efor göstereceğine inanıyorum.” değerlendirmesinde bulundu.
“SURİYE HALKINA MEMLEKETLER ARASI TOPLUMUN VERDİĞİ BAHTI İSRAİL VERMEK İSTEMİYOR”
Fidan, Suriye’de geçen bir yılı nasıl değerlendirdiğine ait soru üzerine şunları söz etti:
“Öncelikle Suriye’nin özgürleşmesinin birinci yılının bütün Suriyelilere, bölge halkına iyi olmasını diliyorum. Sahiden Suriye halkı, son 15 yıldır savaşla, onların öncesinde de Esad rejimlerinin, hem babası hem kendisi, büyük zulmüyle çok problemli günler geçirdi. Artık çok şükür geldiğimiz noktada, hem bölge ülkeleri hem memleketler arası toplum geçtiğimiz bir yıl içerisinde Suriye’nin yeni idaresine, Suriye halkına el birliğiyle takviye vermek, bir baht vermek için efor içerisindeler, çalışıyorlar.”
Suriye konusunda daha sistemli çalışılması gerektiğinin altını çizen Fidan, “Bu sabaha karşı Sezar Yasası Amerikan Meclisi’nde biliyorsunuz o da kaldırıldı. Yani Amerikan idaresi aslında Suriye’nin kalkınmasının önündeki, ekonomik ilerlemesinin önündeki kendine düşen rolü yaparak engelleri kaldırdı. Avrupa Birliği de birebir formda adımlar atıyor. Bu bahiste bizim optimist olmamız gerekiyor.” diye konuştu.
Fidan, İsrail yayılmacılığının Suriye’ye olan tesirine değinerek, “Bu kabul edilemez bir durum lakin İsrail tıpkı Filistin probleminde, Gazze Barış Planı’nda, Gazze’deki soykırımda olduğu üzere. Bütün dünyanın görüşü ve durduğu yer bir yana, İsrail bir yana. Yani İsrail, bu noktada dünyanın bütün milletlerinin niyetinin, talebinin aksine davranmakta bir beis görmüyor.” diye konuştu.
“SURİYE HALKINA, MİLLETLERARASI TOPLUMUN VERDİĞİ BAHTI İSRAİL VERMEK İSTEMİYOR”
Tarihin yanlışsız tarafında olmak gerektiğine işaret eden Fidan, şunları kaydetti:
“Suriye halkına, memleketler arası toplumun verdiği bahtı İsrail vermek istemiyor. İsrail idaresi, maalesef Netanyahu liderliğinde bölgedeki komşu ülkelerin zayıflığından kendisine güç ve emniyet çıkartıyor. Burada Suriye’nin geçtiğimiz bir yıl içerisinde memleketler arası toplum tarafından takviye görmesi İsrail’in çok güzeline giden bir bahis olmadı. Kendi tek taraflı güvenlik korkularını mazeret göstererek güneyde işgale başlaması, kara birliklerini daha ileri götürmesi, yetmiyormuş üzere vakit zaman Şam dahil bombalamada bulunması natürel ki kabul edilemez bir durum.”
Fidan, İsrail’in Suriye’deki yayılmacılığının, İsrail’e ve İsrail halkına getireceği bir yarar olmadığını vurgulayarak, “Bölgeye daha büyük bir kaos ve karmaşa getiriyor. Bu mevzuyu da Amerikalılarla yakından görüşüyoruz. Suriye idaresinin, İsrail’le devam eden görüşmeleri var. Umarım İsrail, bu mevzuda artık frene basar ve bölgesel yayılmacılığın İsrail’in lehine olmadığını, daha büyük kaos ve kaosa hizmet edeceğini kendileri de görürler.” sözlerini kullandı.
Suriye ile İsrail ortasında güvenlik muahedesi olup olmadığına ait telaffuzlara ve Suriye’nin bu bahisteki seçeneklerine dair Fidan, şunları kaydetti:
“Bunun barış yoluyla çözülmesi lazım. Milletlerarası toplumun, Birleşmiş Milletlerin tanıdığı sonlar ortada. Kimse, kimsenin hududuna mütecaviz olmamalı. İsrail’in Birleşmiş Milletler tarafından tanınan hududu aşikâr, Suriye’nin belirli. Bunun ötesine geçtiğiniz vakit, sadece elinizde güç var, benim gerimde da dayanak var, ben bununla yaparım dediğiniz vakit şimdilik size tarih bir fırsat sunar. Ancak yarın bir gün güç oburunun eline geldiği vakit, birebir mukabele size yapılır. Kimse sizin sonunuzu tanımaz bu sefer. Onun için vakit varken gelin, memleketler arası sistemin ortaya koyduğu mutabakatlara sadık kalın.”
Fidan, şayet İsrail kendisine Suriye’den tehdit olduğunu düşünüyorsa, bölge ülkelerinin bir ortaya gelerek bunu görüşebileceğini belirterek “Ama şu anda Suriye idaresinin İsrail için bir tehdit olduğuna ait bir emare, bir bilgi kimsede yok. İsrail’in tehdit olarak gördüğü hususlarla da Suriye idaresinin uğraşmadığına ait bir bilgi de yok. Biz burada aslında bir ön alıcı halin, bir yayılmacılığın, maksimalist bir halin olduğunu görüyoruz açıkçası.” tabirlerini kullandı.
“İSRAİL’İN SURİYE’DEKİ HAREKETLİLİĞİ İLE ‘SDG’NİN İSTEKSİZLİĞİ ORTASINDA BİR İLGİ VAR”
Suriye’de SDG ismini kullanan terör örgütü PKK/YPG ile Suriye hükümeti ortasında varılan 10 Mart mutabakatına ve şimdi bu muahedenin uygulanmamasına ait Fidan, “Burada olağan İsrail’in Suriye’deki hareketliliği ile ‘Kasad’ın (SDG) açıkçası isteksizliği ortasında bir bağ var, bir orantı var. Bunu artık söylemek gerekiyor. Bu YPG’nin tek başına aldığı bir karar değil.” dedi.
Fidan, Suriye hükümetiyle sorunun çözülmesi yolunda 10 Mart’ta bir mutabakat imzalandığını ve o periyotta her şeyin güzel olduğunu hatırlatarak, “Amerikalılar, biz, Suriyeliler yani herkes mutluydu. Bu yolda gidilecekti. Lakin artık daha farklı işaretler ve sinyaller aldığı için İsrail’den, YPG’nin gerekli adımları atmaktan imtina ettiğini görüyoruz.” diye konuştu.
Şam idaresi ile PKK/YPG ortasındaki sıkıntıların diyalog yoluyla çözülmesini umduğunu lisana getiren Fidan, “Suriye Kürtleri de rahat eder, Araplar da rahat eder, herkes rahat eder. Yani görmek istediğimiz tablo bizim bu huzur ve barış sonlarımızın ötesinde, Suriye halkı için. Lakin bölge dışı aktörlerin oyunlarına gelerek onlardan birtakım işaretlerle siyaset belirlemek de düzgün bir şey değil.” tabirlerini kullandı.
“İSRAİL, SURİYE İLE MUTABAKAT TABANINA GELDİĞİNDE YPG DE GELECEK”
Fidan, “SDG” ile İsrail ortasında bir eşgüdüm olup olmadığına ait soruya, “Tabii, yani İsrail, Suriye ile belirli bir mutabakat yerine geldiği gün YPG’nin de geleceğini göreceksiniz.” halinde karşılık verdi.
“SDG” ile Suriye hükümeti ortasında bir mutabakat sağlanamadığı takdirde olasılıklara ait Fidan, “Umarım bir çatışma olmaz. Dediğim üzere yani çatışma kimsenin yararına değil. Sivil halk ondan mustarip oluyor. İnşallah olmaz, inşallah YPG/PKK yani kendine düşen sorumluluğu yapar. Şu anda ortada bir plan var, silahlı ögelerin tek çatı altında toplanması, ulusal ordu altında toplanmasına yönelik. İnşallah bu noktada ara kat edilir. İnşallah tekrar bir savaş görmeyiz.” dedi.
Fidan, Suriye alanında Türkiye ile İsrail ortasında bir “yarış” olduğuna yönelik tezlere ait, şunları söyledi:
“Bu doğal biz bunu bu biçimde açıkçası düşünmüyoruz, görüşmüyoruz. Suriye alanında yarış yapılacaksa, bizim kültürümüzde, inancımızda İslam’da bir sünnet var biliyorsunuz, bizim yarışımız hayırda olmalı. Suriye’nin güvenliğine, birliğine, bütünlüğüne kim daha fazla yardımcı olacak, işgale, bölmeye, öldürmeye, bombalamaya değil. Bunda yardımcı olacak. Biz kendimizi İsrail’le bu hususta tıpkı çabada, aynı ligde, birebir pozisyonda görmüyoruz açıkçası. Yani bir emperyal yayılmacılık peşinde olanla bir işbirliği, dayanak içerisinde olan, bu değerli.”
Fidan, ikinci olarak Suriye halkının kimi istediğinin, İsrail’i mi Türkiye’yi mi sevdiğinin kıymetli olduğuna ve bunun Suriye halkına sorulması gerektiğine işaret ederek “Suriye halkı Türkiye’yi niçin seviyor? Biz ekmeğimizi, aşımızı, ilacımızı paylaştık ve paylaşmaya da devam edeceğiz. Zira biz biliyoruz ki, Allah korusun tıpkı şey bizim başımıza gelirse Suriyeli kardeşlerimiz de bize yapacaklardı tıpkı dayanağı.” diye konuştu.
“SUDAN İÇİN ORTAYA KOYULAN BARIŞ EFORLARINA DAYANAK VERİYORUZ”
Sudan’daki çatışmalar ve Türkiye’nin tavrına ait Fidan, ülkedeki savaştan evvel Sudan’la çok âlâ bağlantılara sahip olduklarını hatırlatarak “Maalesef savaştan sonra bizim şu anda yaptığımız şey daha fazla insani yardım yapmak ve yürüyen diplomatik gayretlere takviye vermek. Suudi Arabistan, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Amerika, bütün bunların ortaya koyduğu barış gayretlerine biz dayanak veriyoruz.” tabirlerini kullandı.
Fidan, Gazze’de olduğu üzere Türkiye’nin barış için ne gerekiyorsa yapmaya hazır olduğunu vurgulayarak, Sudan’ın Türkiye için nitekim çok değerli bir ülke ve Sudan halkının aziz ve mübarek olduğunu lisana getirdi.
Bu mevzuda büyük bir hüzün içinde olduklarını aktaran Fidan, “Türkiye olarak tek yaptığımız şey daima insani yardım materyalleri ulaştırabilmek fakat Sudan coğrafyası o kadar büyük ki, çok ücra yerlere ulaştıramıyorsunuz. İslam dünyası olarak bizim artık bu türlü fotoğrafları görmememiz gerekiyor, bu sıkıntıları yaşamamamız lazım. Bu medeniyet; sivil halkı öldüren, çocukları öldüren, bombalayan, hastaneleri yok eden bir medeniyet değil.” dedi.
“SUDAN’IN BÖLÜNME İHTİMALİNİN ÖNÜNE GEÇMEK GEREKİYOR”
Fidan, Sudan’ın bölünme olasılığından alışılmış ki tasa duyduklarını vurgulayarak, şunları kaydetti:
“Bu büyük bir tasa bizim için, bunun önüne geçmek gerekiyor. Onun için, inşallah, az evvel söz ettiğim ilgili devletlerin, kardeşlerimizin muhakkak bir anlayış içerisinde olması gerekiyor. Biz daha fazla faal diplomatik efor içerisine girmeye hazırız ancak şu anda kardeşlerimizin yürüttüğü bir süreç var. Biz ona başından beri hürmet duyduk, o sürece de paralel bir süreç olsun istemedik ancak Türkiye’nin yardımı ne vakit istenirse, biz girmeye hazırız. Açıkçası şu anda taraflarla da konuşuyoruz, Amerikalılarla da konuşuyoruz, Arap kardeşlerimize de konuşuyoruz. Telkinlerimiz, uğraşlarımız daima devam ediyor, bu bahiste daima çalışma halindeyiz.”
Bölgesel problemlerin bölgesel sahiplenmeyle çözüleceğine inandığını söz eden Fidan, bunun Türkiye’nin siyaseti ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da vizyonu olduğunu söyledi.
Fidan, bölge ülkelerinin meselelerine kendilerinin sahip çıkması, dışarıdan bu meseleleri çözecek bir “hegemonu” beklemekten vazgeçilmesi gerektiğinin altını çizdi.
İslam dünyası ve bölge ülkeleri olarak insan kaynaklarının, ekonomik kaynakların ve gelişmişliğin buna müsait olduğuna işaret eden Fidan, kendi güçlerini keşfedip, uygar bir halde bir ortaya gelip, sıkıntıları masanın üstüne koyup inanç içinde tartışmaları ve işbirliği yapmaları gerektiğini belirtti.
Filistin sıkıntısının ve Gazze Temas Kümesinin ortaya koyduğu eforun bu bahiste çok örnek olduğuna değinen Fidan, birebir biçimde Suriye konusunda ortaya koyulanın gayretin da örnek bir efor olduğunu lisana getirdi.
Fidan, Suudi Arabistan’ın, Katar’ın, BAE’nin, Mısır’ın, Türkiye’nin daima birlikte bir ortaya gelip bölge problemlerini omuzlamasını ve elinden geleni yapmasını tarihi bir adım olarak nitelendirdi.
“İRAN’IN İŞBİRLİĞİ KÜMESİNİN DEĞERLİ BİR ÜYESİ OLACAĞINA İNANIYORUM”
Bölgede yaşanan gelişmelerle alakalı İran’ın pozisyonuna ait Fidan, 10 gün evvel İran’ı ziyaret ettiğini hatırlatarak, şu tabirleri kullandı:
“Kendileriyle de çok açık konuştuk, dostlarımızla, kardeşlerimizle. Bölge ülkeleriyle daha şeffaf, daha inanca dayalı alaka kurmaları gerekiyor. Son birkaç yıldır muhakkak bir inanç oluşmuş durumda, Suudi Arabistan ve İran ortasındaki olağanlaşma, Birleşik Arap Emirlikleri ile İran ortasında yürüyen süreçler, Katar’la devam eden süreçler… Fakat bölge ülkeleriyle ilerletilmesi gereken bir inanç alanı var, o yüzde yüz itimadı sağlamak gerekiyor, bunun için de uğraş harcamak gerekiyor. Bu olduğu vakit İran’ın da ben bu işbirliği kümesinin kıymetli bir üyesi olacağına inanıyorum.”
“TÜRKİYE GÜCÜNÜ İSTİKRAR İÇİN KULLANIYOR”
Türkiye’nin siyasetinin daima yatıştırmaya, ateşkes, barış, kalkınma ve huzur olmasına yönelik olduğunu vurgulayan Fidan, “Türkiye bütün bu gücünü istikrar için kullanıyor. Gazze’de olsun, Suriye’de olsun, Ukrayna’da olsun, Afrika’da olsun.” dedi.
Fidan, Ukrayna perspektifinden bakıldığında problemlerin an prestijiyle belirli bir noktaya ulaştığına değinerek, ilerleyen birkaç günün çok kritik olduğunu dile getirdi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin alternatif barış planı için koşullarını yakında ABD’ye göndereceğini söyleyen Fidan, birinci 28 unsurluk bir planın ortaya çıktığını ve daha sonra Avrupalıların bunu 20 unsura indirdiğini hatırlattı.
Bu teklifler görüşülürken yerde savaşın devam ettiğine dikkati çeken Fidan, savaşın dinamiğinin de tarafların lehine ya da aleyhine daima değiştiğini söz etti.
“AVRUPA, UKRAYNA’YA BELİRLİ SIKINTI TERCİHLERİN YAPILMASINDA YARDIM ETMELİ”
Fidan, Rusların şu anda ilerliyor gözüktüklerine işaret ederek “Burada Avrupa’nın Ukrayna ile bir arada muhakkak güç tercihlerin yapılmasında Ukrayna’ya yardımcı olması gerekiyor. Nitekim kimi tercihler, birtakım kararlar çok sıkıntı kararlar Ukrayna için. Fakat daha büyük kayıpları önlemek için, yani daha büyük bir maslahat için bir mefsedeti burada def etmek gerekiyor, yani bir kötülüğü… Yani bir tercih yapmak gerekiyor. Sıkıntı onlar için biliyorum. Bilhassa toprak konusu inanılmaz derecede sıkıntı. Yani Allah kimsenin başına vermesin.” diye konuştu.
Bu tercihlerin sıkıntı olduğunu ve ileriye yönelik garanti talepleri de bulunduğunu aktaran Bakan Fidan, bunların da sıkıntı olduğunu ve Türkiye’nin iki taraf ortasında görüşmelerin kolaylaştırılmasına devam ettiğini lisana getirdi.
Bu görüşmelerde esir değişimi ve öteki insani konular konusunda çok önemli aralıklar kat edildiğini anımsatan Fidan, “Bugün devam eden görüşmelerin de tabanını hazırladı. Biz bu olumlu rolü oynamaya hazırız. Bakın şu anda Karadeniz savaşın bir uzantı alanı haline geldi. Savaş Karadeniz’de yaygınlaştı. Şu anda Karadeniz’de ticari gemiler, tankerler vuruyorlar. Yani savaş devam ederse öbür yerlere de Avrupa’nın diğer yerlerine de yayılacak. Yani Allah korusun artık burada durması gerekiyor.” tabirlerini kullandı.
